‘Wat een groot communicator is onze Minister-president toch. Op verantwoordingsdag kiest hij ervoor om de rollen om te draaien en zijn electoraat op het matje te roepen: u zeurt teveel. Wees niet zo negatief en wees eens trots op Nederland. Oeps.
‘Op zich heeft de professor natuurlijk groot gelijk. We zijn ook een stelletje ouwe zeuren. In 2002, het jaar van Pim zullen we maar zeggen, toen half Nederland de buik vol had van ‘de ellende’ in de zorg, ‘het belabberde’ onderwijs en ‘de misère’ in het openbaar vervoer, kwam het gerenommeerde Britse opinieblad de Economist met een rapport over Nederland.
‘De conclusie was: wat is het hier allemaal goed geregeld, wat staat dit land er goed voor. Wel jammer dat de mensen zo zeuren. Er is sindsdien weinig veranderd. De ontevredenheid lijkt alleen maar toe te nemen en of je dat als politiek bestuurder nu terecht vindt of niet: het is een gegeven dus daar heb je naar te handelen.
‘SER-voorzitter Rinnooy Kan verklaart het negativisme vanuit de ontzuiling en ontkerkelijking van de afgelopen decennia. Mensen vinden hun houvast niet meer bij de traditionele middenpartijen met een verder vervagende kleur, worden meer en meer onzeker en voelen zich dan eerder aangesproken door de ferme taal vanaf de flanken.
‘Dat is de taal die houvast geeft en ‘dat zijn de partijen die ons echt begrijpen’. Je zou kunnen zeggen dat ze handig inspelen op onze traditionele klaagcultuur en de slachtofferrol waaronder je zelfkritiek en eigen verantwoordelijkheid zo heerlijk kunt verstoppen. Je zou ook kunnen zeggen dat ze gevoelens van mensen serieus nemen. Dat je dat ook op heel andere manieren kunt doen – zie Barack Obama – à la. Ze slagen er in ieder geval wel in om kiezers te winnen.
‘Blijkbaar weet de huidige regering nog steeds onvoldoende antwoord te geven op het klaaggezang. Maar ook oppositiepartij VVD heeft de juiste snaar nog niet gevonden.
‘Dan komt verantwoordingsdag en krijgt Balkenende van Alexander Pechtold te horen dat hij na vijf jaar en vier kabinetten nog steeds niet in zijn leiderschapsbroek past. Dat komt aan.
‘Vervolgens kiest hij voor de tegenaanval: jullie zeuren. Van eersteklas zeurkous Halsema moet hij die woorden natuurlijk onmiddellijk terugnemen. Wel heeft ze een punt door hem te betichten van te weinig inlevingsvermogen.
‘Want precies daar wringt de schoen. Met alleen intelligentie kom je er niet in de politiek en ook niet in het bedrijfsleven trouwens. Een leider weet wat er leeft en moet mensen het gevoel geven begrepen te worden, of hij hun onderbuikgevoelens nu deelt of niet. Die gave ontbreekt bij Balkenende totaal. Hij is vervreemd van het volk, verwijderd van zijn eigen ‘aandeelhouders’, verheven boven de mensen die uiteindelijk bepalen of hij in het zadel mag blijven of niet.
‘Op de dag dat hij zelf moet verantwoorden wat hij bereikt, kiest hij ervoor om die mensen te beledigen, die hem als leider hebben gekozen.
‘Geen lekkere pr, JP.’
Marnix Geus is oprichter en directeur van Het PR Bureau, Corporate & Marketing PR te Amsterdam.
